Magistrala systemowa (System Bus)

Architektura magistrali systemowej

Magistrala systemowa (System Bus) to zbiór fizycznych ścieżek przewodzących na płycie głównej komputera, służących do przesyłania sygnałów między procesorem (CPU), pamięcią operacyjną (RAM) oraz kontrolerami urządzeń wejścia/wyjścia (I/O).

Podział magistrali systemowej:

1. Magistrala danych (Data Bus):
   • Kierunek: Dwukierunkowa (dane płyną z CPU do pamięci oraz z pamięci do CPU).
   • Rola: Przesyła właściwe dane i kody rozkazów.
   • Szerokość: Określa, ile bitów procesor może przesłać w jednym cyklu (np. 32 bity lub 64 bity).
2. Magistrala adresowa (Address Bus):
   • Kierunek: Jednokierunkowa (CPU wysyła adres do pamięci lub kontrolera urządzeń).
   • Rola: Wskazuje numer komórki pamięci RAM lub portu I/O, z którego ma nastąpić odczyt lub do którego ma nastąpić zapis.
   • Szerokość (k bitów): Określa maksymalną przestrzeń adresową procesora (2ᵏ bajtów). Przykładowo: 32-bitowa szyna adresowa pozwala zaadresować 2³² = 4 GB pamięci RAM.
3. Magistrala sterująca (Control Bus):
   • Rola: Przesyła sygnały synchronizujące i kontrolne, m.in. Read/Write (odczyt/zapis), sygnał zegara systemowego (Clock), sygnały żądania przerwań (IRQ), potwierdzenia gotowości (Ready) i Reset.

Pułapki na egzaminie INF.04:

• Szerokość szyny adresowej bezpośrednio decyduje o maksymalnej ilości obsługiwanej pamięci RAM (2ⁿ).
• Magistrala danych jest dwukierunkowa, natomiast magistrala adresowa jest jednokierunkowa (od procesora do pamięci).